اشکذرخبر،تعزیه، که نام دیگرش «شبیه» است، اجرای تئاترگونۀ وقایع روز عاشورا در صحرای کربلاست و به صورت زنده در حسینیۀ سفید برگزار میشود.
در تعزیه روز عاشورا، جانسوزترین لحظات تاریخ، با شکوهی غمبار بازآفرینی میشود. این آیین سوگ، با حضور پرشور مؤمنان و دلدادگان اهل بیت(ع)، به صحنهای از همدلی، اشک و شعور بدل میگردد. شگفت آنکه در میان این نمایش حماسه و حزن، حتی مخالفخوانها، همانان که نقش دشمنان سیدالشهدا(ع) را ایفا میکنند، گاه در میانۀ آتش اشک و آه، خود مغلوب اندوه تعزیه میشوند.
بارها دیده شده که شمرِ تعزیه، با آنکه جامۀ خصم به تن دارد، در لحظههای اوج سوگ و سوز، بغضی سنگین در گلویش میپیچد، بر سینه می کوبد، ناله سر می دهد و اشک میریزد؛ گویی دیگر نه در نقش، که در حقیقت خویش، از فاجعهی گودال، دلآزرده و خجل است.
نوبت روضه گودال که شد از غم تو
شمر در تعزیه از ماتمت ای شاه گریست
قطرهای آب بیارید لبش خشکیده
تا شنید آب شدش آب و با آه گریست
این اشکهای سوزناک که از چشمان شمر تعزیه جاری میشود، تصویری ناب و ماندگار از حقیقت تعزیه را رقم میزند؛ حقیقتی که نشان میدهد حتی نقشآفرینان دشمن نیز در فضای پرشور و شعور عاشورایی، مغلوب عظمت و مظلومیت سیدالشهدا(ع) میشوند.
در تعزیه، هیچ زنی روی صحنه حضور ندارد. نقش زنان اهل حرم، مانند حضرت زینب سلاماللهعلیها، مردان بازی میکنند. افراد به دو گروه تقسیم میشوند: اصحاب و یاران امام حسین(ع) و دشمنان ایشان. لباس و کلاهخود یاران امام حسین(ع) به رنگ سبز است و گروه مقابل به رنگ سرخ.
هر دو گروه هنگام ورود به میدان، رجزی میخوانند، اما وجه تمایز اصلیشان همان رنگ لباس رزم و کلاهخود آنهاست.
تعزیۀ حسینیه با ورود دو طفل مسلم و آزار و اذیتهای حارث آغاز میگردد. دو طفل مسلم با حالت زاری میخوانند:
دو طفـــل مسلمیم اللهاکبـر، به دست حــارثیم اللهاکبــر
یتیمی، درد بی درمــان یتیمی، یتیمی، خواری دوران یتیمی
الهی طفل بیبابــا نباشد، گــر باشد به مثل ما نباشد
حرمله که صورت خود را کاملاً پوشانده، سوار بر شتر در طول تعزیه با تیر و کمان به سمت یاران امام حسین(ع) و گاه با شیطنت به سوی مردم تیر میاندازد.
در طول تعزیه، صدای طبل، سنج و شیپور در فضای حسینیه به گوش میرسد و هنگام جنگ و درگیری، صدای آنها بلندتر میشود.
منبع :کتاب «ریگ بوم ما ؛ کویر یزد با تاکید بر محله پشت باغ کاج اشکذر»






Friday, 26 June , 2026