اشکذرخبر،چای‌خانه محلی است که در آن چای آماده شده، استکانها شسته می‌شود و قند در تال می‌چینند. آنجا هم مکانی است که مقرراتی برای خودش دارد و بد نیست در خصوص آن هم چیزهایی بدانیم. قبل از پرداختن به آداب چای دادن به نکته‌ای ظریف در مورد چای روضه اشاره کنیم: یکی مرغوبیت چای روضه و دیگری خوردن آن، شاید به نظر این جمله طنزآمیز باشد ولی وقتی دقت می‌کنیم می‌فهمیم که عقیده‌ای در این دو مسأله حلول کرده است. وقتی که بانی و موسس روضه می‌رود تا چای بخرد هر چای را انتخاب نمی کند بلکه بهترین نوع چای را انتخاب می‌کند یعنی بحث گرانی و ارزانی نیست کیفیت مهم است چون این چای قرار است در خیمه بین دوستان امام حسین (ع) توزیع شود و این مهم است. هیچ کس برای خوردن چای به روضه نمی‌رود، بلکه خیلی از مردم یزد نه فقط چای بلکه خوراکیهایی که در دستگاه امام حسین (ع) تهیه می‌شود را متبرک دانسته و به این دلیل که نظری از جانب حضرت آقا به آن شده است طالب آن هستند. چای دادن در روضه آدابی دارد و کاری تخصصی و ظریف است.چای‌بده باید دارای صفاتی باشد که به این کسوت در آید: مقید بودنش به موازین اسلامی که امری باطنی است و جلوه‌های ظاهری که ریشه در اعتقادات دارد مثل وقار و ادب و حجب و حیا. طرز لباس پوشیدن چای بده و تال جمع‌کن اهمیت ویژه‌ای دارد. در گذشته چای‌بده‌ها باید حتما کت یا پالتو می‌پوشیدند که کم‌کم دارد منسوخ می‌شود. مهم فرم لباس نیست موضوع محبوبیت ظاهری و پوشش زیبای اوست. تال‌های چای که در گذشته بوده غالبا مسی بود که هنوز هم در خیلی از مجالس رایج است و وزن آن بیش از وزن تال‌های استیل است، فرض کنید که یک چای‌بده روی دست خود هفت تال چای حمل می‌کند که هر کدام از تال‌ها با محتوای درونیش حدود ۵۰۰ گرم وزن دارد، در یک بار چای بردن چای‌بده وزنی معادل سه و نیم کیلوگرم با تعادلی که گفتیم را به روی یک دست خود حمل می کند و یکی‌یکی آنها را جلوی اشخاص می‌گذارد یعنی وزن روی دست او یکباره برداشته نمی‌شود و این کار بارها و بارها در یک مجلس روضه انجام می‌شود، دیدن چای دادن به این سبک ساده به نظر می‌رسد در حالی که حفظ دو مجموعه تال و راه رفتن  بسیار دشوار است. از نظر چای‌بده‌ها این که اولین چای مجلس را برای چه کسی ببرند حائز اهمیت است. چشم چای‌بده در مجلس به دنبال سیدی می‌گردد اگر سید بزرگسالی بود چه بهتر اگر هم نبود بین بچه ها، اگر سیدی یافت یک تال چای بر می‌دارد و محترمانه جلوی او می‌گذارد و بر می‌گردد تا به اصطلاح خودشان دست بچیند، و اگر کودک سید هم نبود از سمت راست منبر از بزرگی، چای دادن را شروع می‌کند. چای‌بده‌ها ضمن چای دادن در برقراری نظم مجلس هم نقش مهمی ایفا می‌کنند مثلا اگر با مستمعی کاری داشته باشند به چای‌بده می‌گویند و او پیام را می‌رساند. ادوات مربوط به چای و چای ریزی مثل سماور بزرگ، قوری‌های متعدد، منقل، سینی گرد چرخان، استکان‌ها، تال‌ها و دیگر وسایل مربوط به این مجموعه در گوشه‌ای از مجلس روضه خوانی اجزاء تشکیل دهنده چای‌خانه است. غیر از چای‌بده سه نفر دیگر هم از عوامل خدمتگزار چای‌خانه هستند، کسی که به چای دم کردن و چای‌ریزی مشغول می‌شود را چای‌بریز می‌گویند. حکم رهبری چای‌خانه و عوامل به عهده اوست، و دیگران از او که تجربه‌ای دارد و عمری را در این خدمت گذرانده کسب تکلیف کرده و دستور می‌گیرند، و به دلیل این تجربه و سابقه خدمت، او را استاد این گروه می‌نامند و عوامل چایخانه به خاطر پیش کسوت بودنش به او احترام می‌گذارند اکثر چای‌بریزها سابقه خدمت چای دادن را داشته‌اند (زمانی چای‌بده بودند). چای‌بریز بر کارعوامل چای‌خانه نظارت دارد و امور چای‌خانه را کاملا زیر نظر دارد، آب جوش کم نیاید، مستمعان همگی چای خورده‌اند یا نه؟ آیا هیأتی قرار است برای عزاداری به مجالس بیاید، با مطرح کردن چنین سوالهایی می‌خواهد بداند چقدر چای دم کند که برای حاضران و هیأتی‌ها کافی باشد و کم نیاید. منقل بزرگی کنار دست چای‌بریز است که قوری‌های بزرگی مجاور آتش آن وجود دارد یکی برای چای دم کردن است که بعد از دم کشیدن، چای آن را در قوری دیگری صاف می‌کنند به قوری دومی قوری چای منبع می‌گویند که بسیار پررنگ است و قابل خوردن نیست تقریبا یک استکان این چای را در قوری بزرگی می‌ریزند و آن را با آب جوش پر می‌کنند آن وقت رنگ چای اندازه می‌شود. از آدابی که چای‌خانه دارد یکی این است که کسی برای گرفتن چای به آنجا مراجعه نکند که این توهین به عوامل چای‌خانه مخصوصا چای‌بده است و دیگر آن که افراد دیگری در آنجا تجمع نکنند. عوامل چای‌خانه به خاطر احترامی که برای افراد قایلند چیزی نمی‌گویند ولی برایشان ناپسند است.

منبع: در سماع سروها نوشته محمدعلی کریمی